Buurtbewoners, wetenschappers en studenten komen bij elkaar om meer te horen over het onderzoek naar de geschiedenis
Midden in de wijk Transvaal kwamen op 20 oktober buurtbewoners, wetenschappers en studenten bij elkaar om meer te horen over het onderzoek naar de geschiedenis van de wijk.
De dag was mede georganiseerd door ECS 2022, Kennis door de Wijken. In de middag waren er rondleidingen langs alle interessante plekken, ’s avonds werden flitslezingen gegeven door studenten en historici. De avond was goed bezocht, er waren maar net genoeg zitplaatsen voor alle geïnteresseerden.
Naast de flitslezingen gaven de studenten die onderzoek hadden gedaan ook korte praatjes aan de hand van een verhaal dat zij publiceerden op de website Things That Talk, bv. over de sporen van de Tweede Wereldoorlog in de wijk, of de herkomst van de straatnamen. Geschiedenis-studente Emma Sow hield een korte lezing over Transvaalhof; zij ging niet alleen op het sociale aspect van de woningbouw, maar ze nam de bezoekers ook mee in de architectonische kenmerken van de gebouwen en maakte de vergelijking met beroemde architecten uit die periode (1920-1930). Studente Tamar Kuipers onderzocht de verhalen achter de bijnaam ‘Hakbijlenbuurt’ die veel gebruikt werd en wordt voor Transvaal. Waar komt die naam vandaan? Er blijken zeer verschillende verhalen rond te gaan die uiteenlopende achtergronden geven voor de lugubere bijnaam: van het hakken van de boontjes (voor de conservenfabriek Nieuwenhuis) tot het geweld dat veelvuldig zou voorkomen in de wijk, tot aan een werkelijke moord met een bijl.
Na de flitslezing door professor Geschiedenis van de Stadscultuur, Ariadne Schmidt, die de verbinding legde tussen de lokale en de koloniale geschiedenis, leidde professor Alicia Schrikker nog een panelgesprek. Een zeer betrokken buurtbewoner, Petra Hoogeveen, en een buurtbewoner uit een andere Leidse wijk – de Zeeheldenbuurt – gingen in gesprek over de betekenis van de geschiedenis van de wijk voor het heden én voor de toekomst. Hoe maak je de geschiedenis blijvend zichtbaar en hoe kun je ook bij de verdere ontwikkeling van de wijk rekening blijven houden met die geschiedenis? Beide inwoners waren het erover eens dat je de geschiedenis mee moet nemen door de tijd en ook zichtbaar moet laten zijn, bv. in kleine monumenten. En de gemeente zou ook in communicatie met buurtbewoners rekening moeten houden met (historische) grenzen van de wijk, en niet een andere indeling aanhouden zoals op basis van postcodes.