Ruim honderd studenten, stadspartners en bewoners werkten samen aan een gezonde wijk in Leiden-Noord
Op 20 november 2025 organiseerde Leren met de Stad een inspirerende Challengedag in Het Gebouw in Leiden-Noord. De gezondheidszorg staat onder druk en veel bewoners vinden moeilijk hun weg naar passende hulp. Tijdens deze dag gingen studenten van mbo, hbo en wo, samen met bewoners en professionals, aan de slag met vraagstukken rondom gezondheid, preventie en zorg in de wijk.
Na het volgen van één van de drie minicolleges trokken de studenten de wijk in voor het praktijkgedeelte. Ze spraken met bewoners en professionals en bogen zich over drie gezondheidsvraagstukken: het versterken van het Gezondheidsinformatiepunt (GIP), het ontwikkelen van toegankelijke voorlichting over gezondheid en het vormgeven van een studentenwijkteam voor huisbezoeken.
Op de inspiratiemarkt, die werd geopend door wethouder Wietske Veltman, pitchten studenten hun plannen. De professionele jury selecteerde per vraagstuk drie winnende groepen en ook het publiek bracht een winnaar voort.
Mbo-studenten Doktersassistent al jaar actief in de wijk
Het Gezondheidsinformatiepunt in Het Gebouw levert al bijna een jaar een actieve bijdrage aan de gezondheid in de wijk. Studenten van de opleiding Doktersassistent van mboRijnland voeren er gezondheidschecks uit, zoals het meten van bloeddruk, BMI en cholesterol. Daarmee behalen zij waardevolle resultaten in Leiden-Noord. De Challengedag borduurt voort op deze activiteiten en onderzocht hoe ook studenten van andere opleidingen (mbo, hbo en wo) konden aansluiten en de impact verder konden vergroten.
Multidisciplinaire teams in actie in Leiden-Noord
Centraal tijdens de dag stond de vraag: Hoe kan het Gezondheidsinformatiepunt in Het Gebouw nóg actiever bijdragen aan een gezonde wijk? In multidisciplinaire teams trokken de deelnemers de wijk in om met bewoners en professionals in gesprek te gaan. Ze verzamelden inzichten in kansen en uitdagingen binnen Leiden-Noord en werkten vervolgens aan concrete ideeën om studenten uit (para-)medische opleidingen nog beter te laten bijdragen aan gezondheidsbevordering.
Tijdens de Challengedag werkten studenten van mbo, hbo en wo samen aan drie actuele vraagstukken in Leiden-Noord. In interdisciplinaire teams gingen zij aan de slag met creatieve en haalbare ideeën die bijdragen aan gezondheid en welzijn in de wijk.
- Uitbreiding Gezondheidsinformatiepunt (GIP)
Hoe kan het GIP in Het Gebouw worden versterkt met nieuwe studenteninterventies? Teams bedachten manieren om preventieve activiteiten toe te voegen, zodat bewoners laagdrempelig gezondheidschecks en advies krijgen en de verbinding tussen onderwijs en wijkinitiatieven groeit.
Innovatieve voorlichting
Studenten ontwierpen toegankelijke voorlichtingsactiviteiten die aansluiten bij de behoeften van bewoners. Denk aan creatieve workshops en ontmoetingen op plekken zoals buurthuizen, scholen en moskeeën, met als doel gezondheidsvaardigheden te vergroten.
Studentenwijkteam & huisbezoeken
Hoe kunnen studententeams actief worden in de wijk om gezondheidsproblemen vroegtijdig te signaleren? Hoe kun je de relatief grote groep zorgmijders bereiken?
Een deel van de winnaars
Grip op GIP
“Tijdens de Challengedag Gezondheid en Preventie werkte ik samen met geneeskundestudenten en mbo-studenten Doktersassistent aan de vraag hoe we het Gezondheidsinformatiepunt in Leiden-Noord kunnen versterken. We ontdekten dat er in de wijk al veel mooie initiatieven bestaan, maar dat bewoners en organisaties die niet altijd weten te vinden. Daarom bedachten we om de website Noordenhaven.nl uit te breiden met een duidelijk overzicht van alle activiteiten en ondersteuningsmogelijkheden in de wijk. Bij het GIP kunnen bewoners dit samen met studenten invullen en bekijken welke opties het beste aansluiten bij hun behoeften. Met dit idee won ons team de prijs voor inhoudelijke kwaliteit.” — Eline, student Social Juridische Dienstverlening.
Foodlab
Felicitatiedienst
“Voor onze challenge bedachten we een vernieuwde versie van de Felicitatiedienst, speciaal voor kinderen van 0 tot 2 jaar. Ons idee is dat een studentenduo elke maand langsgaat bij alle kinderen in de wijk die één jaar worden. Ze laten ouders kennismaken met Boekstart van de bibliotheek (met de uitleg dat ouders hun kind daar gratis kunnen inschrijven voor een abonnement) en met de bestaande SBG-buurtapp, waarin alle lokale activiteiten staan, zoals speelgroepen in het Gebouw. Zo willen we ouders op een laagdrempelige manier laten zien welke mogelijkheden er zijn om de ontwikkeling van hun kind te stimuleren en om andere ouders te ontmoeten. Op het consultatiebureau krijgen ouders vooraf uitleg en kunnen ze toestemming geven. De studentenduo’s zullen vooral studenten Social Work zijn van het mbo en hbo, die nu ook al stagelopen bij JES Leiden en dan zeker de tijd hebben om dit te te doen. Met deze aanpak brengen we ondersteuning, ontmoeting en kansen voor jonge kinderen dichter bij huis.” zegt student Elise van Universiteit Leiden.
Poetsheldenweek & voorstelling Samen fijn online
Drie minicolleges tijdens de Challengedag Gezondheid
Minicollege ‘Gezond opgroeien met een beeldscherm’ door Monique Bieshaar
Gezond opgroeien met een beeldscherm (0 -4 jaar)
Beeldschermen zoals tv, smartphone en tablet zijn al vroeg aanwezig in het leven van kinderen. Hoewel ze gemak en vermaak bieden, kan overmatig gebruik bij jonge kinderen risico’s opleveren.
Lees verder
Uit de minicollege van jeugdverpleegkundige Monique Bieshaar (CJG Leiden Noord) blijkt dat overmatig of ondoordacht mediagebruik risico’s met zich meebrengt. Belangrijke zorgen zijn bijziendheid, minder beweging en daardoor een verminderde motorische ontwikkeling, achterblijvende taalontwikkeling, en een verstoord slaapritme. Daarnaast kan schermtijd leiden tot overprikkeling, een verslavende werking en minder ouder-kind interactie, wat de hechting beïnvloedt. Het Still Face Experiment, waarin een kind zichtbaar van slag raakt wanneer een ouder plots geen respons meer geeft, laat zien hoe cruciaal responsieve interactie is.
Ook wordt gesproken over virtueel autisme, waarbij kinderen sociaal terugtrekken, taal- en communicatieproblemen ontwikkelen, minder bewegen en aandachts- of ontwikkelingsproblemen krijgen.
De kernboodschap is dat schermen niet verboden hoeven te zijn, maar dat bewust en begeleid gebruik door ouders essentieel is. Echte interactie, beweging en gezonde routines blijven de basis voor een goede ontwikkeling.
Positieve gezondheid
Gezondheid gaat verder dan de afwezigheid van ziekte. Het gedachtegoed van Positieve Gezondheid, ontwikkeld door Machteld Huber, benadrukt dat gezond zijn vooral draait om veerkracht, eigen regie en het vermogen om om te gaan met de uitdagingen van deze tijd.
Minicollege Positieve Gezondheid door Paul Sijbesma en Wendy Vincenten
Lees verder
Binnen dit model staat het gesprek centraal: niet alleen praten over klachten, maar over wat iemand belangrijk vindt in het leven en hoe hij of zij daarin kan groeien. Het gespreksinstrument van Positieve Gezondheid maakt gebruik van zes dimensies die samen een breed beeld geven van welzijn: lichaamsfuncties, mentaal welbevinden, zingeving, kwaliteit van leven, meedoen en dagelijks leven.
Door deze brede kijk wordt gezondheid niet gezien als een eindpunt, maar als een dynamisch proces waarin mensen hun eigen kracht ontdekken en inzetten. Het biedt handvatten voor leefstijlcoaches, zorgprofessionals en iedereen die wil bijdragen aan een vitale samenleving.
Minicollege Muziek en Gezondheid door Rebecca Schaeffer
Muziek en Gezondheid
Tijdens de Challengedag kregen de studenten een inspirerende presentatie over de relatie tussen muziek, het brein en gezondheid. Daarbij werd duidelijk dat muziek in de hersenen geen enkel gebied alleen activeert, maar juist een heel netwerk van functies tegelijk aanspreekt. Dat verklaart waarom muziek zoveel kan doen met hoe je je voelt en hoe je beweegt.
Lees verder
Ook kwam aan bod waarom mensen naar muziek luisteren: voor ontspanning, emotieregulatie, sociale verbondenheid en omdat muziek onderdeel is van je identiteit. De meeste mensen ervaren er plezier door, al is er een kleine groep die daar minder gevoelig voor is.
Verder werd benadrukt dat muziek op allerlei manieren kan bijdragen aan welzijn: via dagelijkse muziekgebruik, muziekhobby’s, muzieklessen of gerichte interventies zoals muziektherapie. Dat kan helpen bij bijvoorbeeld beweging, het verminderen van eenzaamheid, het actief houden van het brein en het omgaan met emoties.
Tegelijkertijd is muziekbeleving persoonlijk. Voorkeuren, cultuur, ervaringen en de situatie waarin iemand luistert spelen allemaal een rol, iets wat muziek krachtig maakt, maar ook soms complex in inzet.
