Rijksmuseum Boerhaave verricht in het kader van de regeling Herkomstonderzoek Koloniale Collecties onderzoek naar de verzameling Jan van der Hoeven. In de collectie van het museum bevindt zich een uitgebreide en gevarieerde verzameling objecten, manuscripten en beeldmateriaal, gerelateerd aan de Leidse hoogleraar Jan van der Hoeven (1801-1868).
Het gaat om zoölogische preparaten (zowel natte als droge), aantekeningen, zo’n vijfhonderd brieven aan en van internationale collega’s, schilderijen, tekeningen en grafiek. Bij elkaar genomen vormt dit materiaal een omvangrijk archief, waarin alle aspecten van Van der Hoevens wetenschappelijke activiteit vertegenwoordigd zijn.
Jan van der Hoevens wetenschappelijke carrière valt samen met een periode waarin Nederland zich ontwikkelt tot een moderne koloniale machthebber (invoering cultuurstelsel in Indonesië, verdergaande onderwerping van Indonesische gebieden, veranderingen in de economie van koloniale gebieden in Zuid-Amerika door afschaffing van handel in tot slaafgemaakten en later afschaffing van slavernij). Zijn collectie, belangrijk werktuig voor zijn wetenschappelijke werk, hangt nauw samen met deze ontwikkelingen: veel zoölogische preparaten zijn afkomstig uit koloniale streken. Zijn fysisch antropologische verzameling draait om vragen over oorsprong en onderlinge verhoudingen van verschillende mensensoorten (“rassen”). Het onderzoek moet leiden tot een beter beeld van Van der Hoevens wetenschappelijk- en verzamelaarsnetwerk.
(Naast een wetenschappelijk artikel in een peer-reviewed tijdschrift zou een kleine tentoonstelling kunnen worden gewijd aan de Van der Hoeven-collecties, begeleid door een breder toegankelijke publicatie.)